၁။ ေစတီအတူ ၂။ စိတ္မူတည္ၾကည္
၃။ ေရာက္မည္နတ္ရြာ ၄။ ေတြ႕ခါသိလြယ္
၅။ ျမတ္ႏြယ္အမ်ိဳး ၆။ ႐ိုက်ိဳးခံရ
၇။ ျပည့္ဝအဂၤါ ၈။ ဆင္းလွစြာႏွင့္
၉။ ကာယ ၁၀။ ခံတြင္း ႀကိဳင္သင္းေမႊးၾကဴ
၁၁။ ႀကီးမူပညာ ၁၂။ နက္စြာ
၁၃။ ထက္ ၁၄။ ရႊင္
၁၅။ လ်င္ျမန္ ၁၆။ ဆန္းၾကယ္
၁၇။ ေကာင္းၾကြယ္စကား ဆိုႏိုင္ျငားသည္
ဘုရားဂုဏ္ေတာ္
ပြားက်ိဳး(ဘုရားရွိခိုး အက်ိဳး) ဆယ့္ခြန္တည္း။
၁။ ဘုရားရွိခိုးသူသည္
ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ ကိန္းဝပ္၍ ႐ိုေသထိုက္သျဖင့္ ေစတီႏွင့္ တူေသာ အက်ိဳး။
၂။ ဘုရားဂုဏ္ေတာ္
အာ႐ံုျပဳခိုက္ ေလာဘ ေဒါသအညစ္အေၾကး ကင္းစင္၍ စိတ္ၾကည္လင္ျခင္းအက်ိဳး, တည္ၾကည္ျခင္းအက်ိဳးရရွိသည္။
၃။ စိတ္ၾကည္လင္ခိုက္
လူ႔ျပည္ မေနရလို႔ စုေတ ေသလြန္ခဲ့ေသာ္
နတ္ျပည္ေရာက္ရျခင္းအက်ိဳး။
၄။ ဘုရားတစ္ဆူႏွင့္ေတြ႕၍
ဘုရား တရားေဟာလိုက္လွ်င္ ဘုရားကို ၾကည္ညိဳတဲ့ စိတ္ျဖင့္ တရားေတာ္ကို နာယူရ၍
အလြယ္တကူ သစၥာေလးပါး သိရျခင္းအက်ိဳး။
၅။ ဘုရားကို
ၾကည္ညိဳတဲ့ စိတ္ျဖင့္ ေသခဲ့လွ်င္ စိတ္တန္ခိူးသတၲိရွိ၍
ျမတ္ေသာ
အမ်ိဳး၌ ျဖစ္ရျခင္းအက်ိဳး။
၆။ ျမတ္ေသာအမ်ိဳးဟူသည္
မင္းမ်ိဳး, အာဏာရွိေသာ အမ်ိဳး, ပညာဥစၥာ ႏွစ္ျဖာရွိေသာ
အမ်ိဳးတို႔၌ ျဖစ္ခဲ့၍ သူတကာတို႔၏ အ႐ိုအေသျပဳမႈကို ခံရေသာ အက်ိဳး။
၇။ အဂၤါႀကီးငယ္
ျပည့္ဝ၍ ဥပမာ ဘုရားျဖစ္မည့္သူ ဘုရားရွင္တို႔၏
၃၂-ပါးေသာ လကၡဏာေတာ္ႀကီး၊ ၈၀-ေသာ လကၡဏာေတာ္ငယ္စသည္ျဖင့္
ျပည့္စံုျခင္းစေသာ အက်ိဳး။
၈။ အဆင္းလွျခင္း
နတ္ေတာ့လဲ မမီ၊ လူလဲမက ဆိုတာလို ပဘာဝတီ, ဥမၼာဒႏၱီ, အမၺပါလီ, ဇနပဒကလ်ာဏီတို႔လို
ေလးေတာင္တိုက္ခန္း, ၁၂-ေတာင္တိုက္ခန္း မီးမထြန္းရပဲ ကိုယ္ေရာင္လင္းျခင္း စေသာအက်ိဳး။
၉။ ကာယ-ကိုယ္ခႏၶာ
ေမႊးႀကိဳင္ျခင္း။
၁၀။ မုခ=ပါးစပ္မွ
ေမႊ႔းႀကိဳင္ျခင္း၊ ဥပမာ-စၾကဝေတးမင္း၏ မိဖုရားရတနာသည္
ပါးစပ္မွ
အာပုပ္ေစာ္ မနံပဲ ၾကာဝစၦံ, ကန္႔ေကာ္ဝစၦံအနံ႔မ်ားထြက္ျခင္း၊
ကိုယ္ခႏၶာမွ ေခြ်းေစာ္, ေဂ်းေစာ္
မနံပဲ စႏၵကူးနံ႔ ေမႊးပ်ံ႕ျခင္းအက်ိဳး။
၁၁။ ပညာႀကီးျခင္းအက်ိဳး၊
အရွင္သာရိပုတၲရာ, မေဟာသဓာတို႔ကဲ့သို႔ ပညာႀကီးျခင္းအက်ိဳး။
၁၂။ ဘုရားမွတစ္ပါး
သာဝကမ်ားစြာအနက္ နက္နဲေသာ ျပႆနာကို ဘုရားရွင္က ေမးေသာအခါ အရွင္သာရိပုတၲရာတစ္ပါးသာ ေျဖႏိုင္သည္။
၁၃။ ဉာဏ္ပညာ
အထက္ဆံုးသာဝက ေဖာ္ျပပါဆိုက အရွင္သာရိပုတၲရာသည္
ပညာအထက္ဆံုးပင္
ျဖစ္သည္။
၁၄။ ရႊင္ေသာ
ပညာဟူသည္ ရွင္နႏၵက၏ တရားနာရ၍ ဘိကၡဳနီမမ်ား ရႊင္လန္းတက္ျြကလာကာ
သစၥာေလးအင္ကို သိျမင္သြားၾကပါသည္။
၁၅။ လ်င္ေသာ
ပညာ = ရွင္ဝဂႌသသည္ ျမတ္စြာဘုရား ဂုဏ္ေတာ္မ်ားကို သီကံုးဖြဲ႕ဆိုရာ၌
တစ္ခဏခ်င္း လ်င္ျမန္စြာ သီကံုးဖြဲ႕ႏိုင္သျဖင့္ ျမတ္စြာဘုရားကိုယ္ေတာ္တိုင္ ဧတဒဂ္ေပးေတာ္မူခဲ့သည္။
၁၆။ ဆန္းက်ယ္ေသာ
ပညာ = အရွင္ကုမာရကႆပသည္ အဆန္း
တက်ယ္
ေဟာျပႏိုင္သျဖင့္ ဆန္းက်ယ္ေသာ ပညာရွိေၾကာင္း ျမတ္ ဗုဒၶကိုယ္တိုင္
ဂုဏ္ထူးေပးေတာ္မူခဲ့ပါသည္။
၁၇။ ေကာင္းၾကြယ္စကား
ဆိုႏိုင္ျငားသည္ = စကားေကာင္းဟူသည္ မွန္လဲ မွန္ အက်ိဳးလဲရွိ ၾကားရသူလဲ
နားခ်မ္းသာ ဤအဂၤါသံုးျဖာနဲ႔ညီမွ စကားေကာင္းျဖစ္သည္၊ သို႔ျဖစ္၍
အရွင္အႆဇိသည္
အရွင္သာရိပုတၲရာအေလာင္း ဥပတိႆပရိဗိုဇ္ႀကီးအား ---
ေယ
ဓမၼာ ေဟတုပၸဘဝါ စေသာ အေၾကာင္းေရာက္ အက်ိဳးေပါက္၊ အေၾကာင္းခမ္းေျခာက္ အက်ိဳးေပ်ာက္ အၿငိမ္းဓာတ္သို႔
ေရာက္မွ ခ်မ္းသာ မည္ဟု ေဟာလိုက္တာနဲ႔ တစ္ၿပိဳင္နက္ ခ်က္ခ်င္း သစၥာေလးပါးကို သိသြား
ပါေတာ့သည္၊ စကားေကာင္းကို ဆိုႏိုင္ေသာ အက်ိဳးပင္ ျဖစ္ပါသည္။
♣♣ သဇၨေနာဒယဆရာေတာ္၏ အတၳဳပၸတၱိမွ ေဖာ္ျပပါသည္။
